ഡോളറിന് പകരം രൂപ; ബംഗ്ലാദേശുമായി വ്യാപാരത്തിന് റഷ്യയുടെ നിർദ്ദേശം

പാശ്ചാത്യ ഉപരോധങ്ങളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഡോളറിനും യൂറോയ്ക്കുമുള്ള ആശ്രയം കുറയ്ക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങളുടെ ഭാഗമായി, ബംഗ്ലാദേശുമായുള്ള വ്യാപാര ഇടപാടുകൾ ഇന്ത്യൻ രൂപയിൽ നടത്താനുള്ള നിർദ്ദേശവുമായി റഷ്യ രംഗത്തെത്തിയിരിക്കുകയാണ്. ഉപരോധങ്ങൾ മൂലം അന്താരാഷ്ട്ര പണമിടപാടുകളിൽ റഷ്യ നേരിടുന്ന ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ മറികടക്കുക എന്നതാണ് ഈ നീക്കത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം. ചൈനീസ് യുവാൻ ഉപയോഗിക്കാനുള്ള മുൻ ശ്രമങ്ങൾ ബാങ്കുകൾക്ക് ഉപരോധ ഭീഷണിയുണ്ടാകുമെന്ന ആശങ്ക കാരണം ഫലപ്രദമായില്ല. ഇതേസമയം, റഷ്യയുടെ റോസാറ്റം നിർമിച്ച ബംഗ്ലാദേശിലെ രൂപ്പൂർ ആണവ നിലയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വായ്പാ തിരിച്ചടവുകളും പണമിടപാട് തടസങ്ങൾ കാരണം പ്രതിസന്ധിയിലായിരിക്കുകയാണ്. ഈ സാഹചര്യത്തിലാണ് ഇന്ത്യയും ബംഗ്ലാദേശും തമ്മിൽ നിലവിലുള്ള രൂപ സെറ്റിൽമെന്റ് സംവിധാനം പ്രയോജനപ്പെടുത്താനും ബംഗ്ലാദേശിൽ റഷ്യൻ ബാങ്കിന്റെ ശാഖ ആരംഭിക്കാനും റഷ്യ നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഡോളർ കേന്ദ്രീകൃത ആഗോള സാമ്പത്തിക സംവിധാനത്തിന് ബദൽ മാർഗങ്ങൾ തേടുന്ന BRICS രാജ്യങ്ങളുടെ വിപുലമായ നീക്കങ്ങളുടെ ഭാഗമായാണ് ഇതിനെ വിലയിരുത്തുന്നത്. എന്നാൽ, സാമ്പത്തികവും ഭൂരാഷ്ട്രതന്ത്രപരവുമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ കണക്കിലെടുത്ത് ഇന്ത്യ ഇക്കാര്യത്തിൽ സൂക്ഷ്മ നിലപാടാണ് സ്വീകരിക്കുന്നത്.